การจัดการความรู้ (KM) สำนักงานบริการวิชาการและสหกิจศึกษา
เรื่อง “แนวปฏิบัติสู่ความเป็นเลิศด้านการบริหารจัดการสหกิจศึกษาและการศึกษาเชิงบูรณาการกับการทำงาน”
ประจำปีการศึกษา 2568
การดำเนินงานสหกิจศึกษาและการศึกษาเชิงบูรณาการกับการทำงาน (Cooperative and Work-Integrated Education: CWIE) เป็นกระบวนการจัดการเรียนรู้ที่มุ่งบูรณาการองค์ความรู้ทางวิชาการกับประสบการณ์จากการปฏิบัติงานจริงในสถานประกอบการ หน่วยงาน หรือองค์กรที่เกี่ยวข้อง โดยอาศัยความร่วมมือระหว่างสถานศึกษา นักศึกษา และสถานประกอบการ เพื่อพัฒนาสมรรถนะของนักศึกษาให้สอดคล้องกับความต้องการของตลาดแรงงาน ตลอดจนส่งเสริมทักษะด้านวิชาชีพ การทำงานร่วมกับผู้อื่น ความรับผิดชอบ และการเรียนรู้จากประสบการณ์จริง
สำนักงานบริการวิชาการและสหกิจศึกษา จึงได้รวบรวมและสังเคราะห์องค์ความรู้จากประสบการณ์การดำเนินงานของผู้บริหาร อาจารย์ บุคลากร และผู้เกี่ยวข้อง เพื่อจัดทำเป็นแนวปฏิบัติในการขับเคลื่อนสหกิจศึกษาและการศึกษาเชิงบูรณาการกับการทำงานให้เป็นระบบ มีประสิทธิภาพ และสามารถนำไปใช้เป็นแนวทางในการดำเนินงานอย่างต่อเนื่อง โดยมีขั้นตอนสำคัญ ดังนี้
1. การให้คำปรึกษาและสร้างความเข้าใจแก่นักศึกษาก่อนการตัดสินใจเลือก CWIE
การเตรียมความพร้อมนักศึกษาควรเริ่มต้นจากการให้คำปรึกษาและสร้างความเข้าใจเกี่ยวกับลักษณะของสหกิจศึกษาและการศึกษาเชิงบูรณาการกับการทำงาน เพื่อให้นักศึกษาสามารถตัดสินใจเลือกแนวทางการเรียนรู้และสถานประกอบการได้อย่างเหมาะสม โดยอาจารย์และผู้รับผิดชอบควรอธิบายความแตกต่างระหว่าง CWIE กับการฝึกงานทั่วไป ทั้งในด้านวัตถุประสงค์ รูปแบบการปฏิบัติงาน ระยะเวลา ความรับผิดชอบของนักศึกษา การจัดทำรายงานหรือโครงงาน ตลอดจนกระบวนการประเมินผล
นอกจากนี้ ควรเปิดโอกาสให้นักศึกษาได้สะท้อนความสนใจ ความถนัด ความสามารถ และเป้าหมายทางวิชาชีพของตนเอง เพื่อใช้เป็นข้อมูลประกอบการพิจารณาสถานประกอบการที่เหมาะสม อันจะนำไปสู่การเรียนรู้จากประสบการณ์จริงที่สอดคล้องกับศักยภาพและเป้าหมายการพัฒนาของนักศึกษา
2. การเตรียมความพร้อมและคัดเลือกสถานประกอบการ
การจัดหาสถานประกอบการเป็นองค์ประกอบสำคัญที่ส่งผลโดยตรงต่อคุณภาพของการจัดการศึกษาแบบ CWIE สถานประกอบการอาจเป็นหน่วยงานที่สำนักงานบริการวิชาการและสหกิจศึกษาหรือสาขาวิชาจัดเตรียมไว้ หรือเป็นสถานประกอบการที่นักศึกษาเสนอด้วยตนเอง ทั้งนี้ ควรพิจารณาความเหมาะสมของสถานประกอบการอย่างรอบด้าน โดยมีเกณฑ์สำคัญ ดังนี้